پرش به محتوای اصلی
مسیر پژوهشی

عدالت و سوگیری الگوریتمی

عدالت، تبعیض، سوگیری داده و مدل و پیامدهای توزیعی سامانه‌های الگوریتمی.

14 محتوای مرتبط

مقاله

مقالهایران فصلنامه اخلاق‌پژوهی · 2026

اخلاق هوش مصنوعی در ایران؛ روندها، خلأهای پژوهشی و مسیر گذار به حکمرانی اجرایی

یعقوب مرادیان، یوسف خجیر

FA

این پژوهش با فراتحلیل کیفی ۲۵ مقالۀ علمی‌پژوهشی، سیمای اخلاق هوش مصنوعی در ایران را ترسیم می‌کند. یافته‌ها از رشد سریع و میان‌رشته‌ای این حوزه حکایت دارند، اما…

مقالهایران مجلس و راهبرد · 2026

معیارهای اخلاق حرفه‌ای برای استفاده از هوش مصنوعی در رسانه‌های ایران

مهسا خلعت آباد، یوسف خجیر

FA

این پژوهش با تحلیل مضمون ۱۷ مصاحبۀ تخصصی، معیارهای اخلاق حرفه‌ای کاربرد هوش مصنوعی در رسانه‌های ایران را استخراج می‌کند؛ از شفافیت، عدالت و حریم خصوصی تا پاسخ‌گویی،…

مقالهایران تأملات اخلاقی · 2026

از قواعد اخلاقی تا انتخاب اجتماعی؛ راهی برای طراحی مسئولانۀ هوش مصنوعی

فاطمه راعی، محمدباقر کاظمی، محمدرضا قائمی، و همکاران

EN

این مقالۀ مروری نشان می‌دهد رویکردهای قاعده‌محور و داده‌محور هر دو در بازنمایی تکثر ارزش‌های اخلاقی محدودیت دارند. نویسندگان «اخلاق انتخاب اجتماعی» را به‌عنوان سازوکاری برای مشارکت ذی‌نفعان…

مقالهبین‌المللی Nature Machine Intelligence · 2019

چشم‌انداز جهانی دستورالعمل‌های اخلاق هوش مصنوعی

Anna Jobin، Effy Vayena، Marcello Ienca

EN

تحلیل تطبیقی دستورالعمل‌های اخلاق هوش مصنوعی نشان می‌دهد بر سر شماری از اصول کلیدی همگرایی وجود دارد، اما در تفسیر و اجرای عملی آنها اختلاف‌های مهمی باقی است.

مقالهبین‌المللی Big Data & Society · 2016

اخلاق الگوریتم‌ها: ترسیم نقشه بحث

Brent Daniel Mittelstadt، Luciano Floridi، Mariarosaria Taddeo، و همکاران

EN

این مقاله یک نقشۀ مفهومی برای سامان‌دادن مسائل اخلاقی الگوریتم‌ها ارائه می‌کند و نشان می‌دهد مسائل معرفتی و هنجاری در سامانه‌های الگوریتمی به‌هم پیوسته‌اند.

مقالهبین‌المللی Proceedings of the Conference on Fairness, Accountability, and Transparency (FAT* 2019) · 2019

عدالت و انتزاع در سامانه‌های اجتماعی‌ـ‌فنی

Andrew D. Selbst، danah boyd، Janet Vertesi، و همکاران

EN

این مقاله هشدار می‌دهد که تقلیل مسئلۀ عدالت به یک مسئلۀ صرفاً فنی می‌تواند زمینه اجتماعی، نهادها و آثار واقعی تصمیم‌های الگوریتمی را حذف کند.

مقالهبین‌المللی Proceedings of the 2021 ACM Conference on Fairness, Accountability, and Transparency · 2021

دربارۀ خطرهای «طوطی‌های تصادفی»: آیا مدل‌های زبانی می‌توانند بیش از حد بزرگ باشند؟

Angelina McMillan-Major، Emily M. Bender، Margaret Mitchell، و همکاران

EN

این مقاله پیامدهای محیط‌زیستی، اجتماعی و اخلاقی افزایش مقیاس مدل‌های زبانی را بررسی می‌کند و بر ضرورت ارزیابی هزینه‌ها، مستندسازی داده‌ها و پرهیز از بزرگ‌ترکردن بی‌ضابطۀ مدل‌ها تأکید…

مقالهبین‌المللی Proceedings of the 2022 ACM Conference on Fairness, Accountability, and Transparency · 2022

رده‌بندی خطرهای ناشی از مدل‌های زبانی

Amelia Glaese، Conor Griffin، Iason Gabriel، و همکاران

EN

این پژوهش یک رده‌بندی جامع از ریسک‌های اخلاقی و اجتماعی مدل‌های زبانی ارائه می‌کند تا ارزیابی و کاهش ریسک نظام‌مندتر شود.